Studiedag Henri van Praag, 28 juni 2009

De wijsheid bouwt een woning. De zeven zuilen in het denken van Henri van Praag.

We leven in een chaotische wereld. Wetenschappen worden steeds specialistischer zodat weinigen oog kunnen houden voor het geheel. Spirituele stromingen komen op en verdwijnen met de snelheid van de laatste mode, terwijl gevestigde religies hun impact op de samenleving lijken te verliezen.

Tegelijkertijd is er sprake van steeds meer communicatie, mensen van de andere kant van de aardbol worden buren via internet. Wat dat betreft leven we ook in een boeiende tijd: oude wijsheden blijken onvermoede betekenissen te bezitten, de economische crisis roept om spirituele oriëntatie. Managers in bedrijven bekwamen zich in zen of in de regel van de monnik Benedictus, niet slechts als smeerolie voor commercie, maar als werkelijke heroriëntatie. Iemand die al decennia geleden voorzag dat nieuwe spirituele visies nodig zouden zijn vanuit een interdisciplinair perspectief, was HENRI VAN PRAAG.

Reeds als jongeman voelde hij zich tot de mystiek aangetrokken. Tussen zijn 18e en 25e had hij ‘vier leermeesters’: een Chinese wijze, een joodse mysticus, de theoloog Jo EYKMAN (1892—1945) en de natuurwetenschapper en pedagoog PHILIPP ABRAHAM KOHNSTAMM (1875—1951). Van Praag, van joodse huize, moest tijdens de oorlog onderduiken. Van Praag studeerde graag en veel: algemene wetenschapsleer, natuurkunde en pedagogiek, logica, wiskunde, biologie, sociologie, economie, algemene taalwetenschap, geschiedenis, judaïca, psychologie, godsdienstfenomenologie en culturele antropologie.

Zijn werk bevat intrigerende visies op de wereld en mensheid van morgen. In zijn aanzetten voor een toekomstdenken wees hij bijvoorbeeld op nieuwe vormen van communicatie — zo voorzag hij e-mail al veertig jaar geleden —, en op het belang van grensverkeer tussen de natuurwetenschappen en het metafysische, zoals het door de wetenschap nogal gemeden onderwerp van de parapsychologie. Bovenal was hij doordrongen van de noodzaak van een pluralistische samenleving, met een dialoog tussen de wereldreligies en wereldbeschouwingen. De patronen waarin de caleidoscoop van culturen zich laten begrijpen, beschreef hij in het model van de zogeheten vijf cultuurcodes.

Een constante onderstroom in zijn werk was gewijd aan het jodendom en het bestrijden van antisemitisme: de ANNE FRANKSTICHTING, zijn werk samen met YEHUDA ASCHKENASY in Compendia Rerum ludaicarum ad Novum Testamentum, en ook met JACOB SOETENDORP en met tal van christelijke geleerden in de Phoenix Bijbelpockets.

De studiedag, gewijd aan zijn spirituele nalatenschap, wil zowel omzien als vooruitkijken. Door minilezingen en persoonlijke herinneringen, vormgegeven in zeven bijdragen rondom het thema eenheid, wordt de figuur van Henri van Praag present gesteld, om vervolgens te bezien welke ideeën ook voor de toekomst levensvatbaar blijken te zijn. Mensen vertellen vanuit hun eigen praktijk hoe de ideeën van Henri van Praag doorwerken.

Organisatie: Folkertsma stichting voor Talmudica te Hilversum, in samenwerking met het Henri van Praag-instituut (Utrecht) en vele persoonlijk betrokkenen. Dagvoorzitter is Bert Mulder.

Programma

10.30       Inloop met koffie en thee

11.00       De wijsheid bouwt een woning. Zeven zuilen in het denken van Henri van Praag. Introductie studiedag door BERT MULDER

Voorafgaand aan elke bijdrage leest LOES LOOHUYS voor uit werk van Henri van Praag

11.15       Verlangen naar eenheid: een audio- en videoportret van Henri van Praag in zeven interviews door HILDE VAN AKEN

11.45       Eénwording. Over het Nederlandse jodendom en de ethisch-religieuze achtergrond van Henri van Praag, door MARCEL POORTHUIS

12.15       Eén wereld. Mondiaal leren in vijf leerrichtingen, door MARC COENDERS

12.45       Lunch

13.45      Genezen en helen. De rol van aandacht in ziekte en gezondheid, door MARTINE BUSCH

14.15       De gouden berg als symbool van eenheid. Het verhaal van Springmuis, door MARIUS GOSSCHALK

14:45       Heel maken. Ik ben …, door FIONA BROUWER

15.15       Pauze

15:45       Eén geheel: De bèta Henri van Praag, door ROLF POST

16.15       Heel zijn. Henri van Praag en de parapsychologie, door HEIN VAN DONGEN

16.45       Reflectie

17.15       Napraten onder het genot van een drankje en een hapje

Meer informatie over de sprekers en de inhoud van hun bijdragen is te vinden op de website van de Folkertsma Stichting: http://www.folkertsmastichting.nl